Polska zaostrza walkę z krypto i finansami

Polska mocniej celuje w przepływy pieniędzy i krypto

W polskim systemie prawnym i instytucjonalnym jednocześnie przyspiesza kilka procesów związanych z kontrolą przepływów finansowych. Z jednej strony Sejm poparł przepisy pozwalające na zamrażanie aktywów krypto jeszcze przed sądową weryfikacją decyzji. Z drugiej strony administracja publiczna wyznacza kolejne cele w walce z praniem pieniędzy, oszustwami i ukrywaniem majątku, w tym także z wykorzystaniem kryptowalut.

Choć oba wątki dotyczą różnych obszarów, łączy je jeden kierunek: silniejsza reakcja państwa na działania, które mogą zagrażać bezpieczeństwu finansowemu i bezpieczeństwu państwa.

Sejm: szybkie zamrażanie aktywów przed kontrolą sądu

Niższa izba parlamentu przyjęła ustawę o środkach restrykcyjnych stosunkiem głosów 240 do 202. Przepisy zakładają, że minister spraw wewnętrznych będzie mógł zamrażać aktywa kryptowalutowe, konta bankowe i inny majątek osób wpisanych na krajową listę sankcyjną.

Najważniejsze jest to, że decyzja ma działać natychmiast po publikacji, a ewentualne odwołanie do sądu administracyjnego nie wstrzyma wykonania zamrożenia. Oznacza to, że w praktyce blokada majątku ma ruszać zanim sąd zdąży ocenić zasadność środka.

Projekt trafił już do Senatu. Izba wyższa ma 30 dni na przyjęcie, zmianę albo odrzucenie ustawy. Jeśli przejdzie przez cały proces legislacyjny, dokument trafi na biurko prezydenta Karola Nawrockiego.

Kogo obejmują nowe przepisy

Ustawa nie jest wymierzona w zwykłych posiadaczy Bitcoina czy innych kryptowalut. Dotyczy wyłącznie osób i podmiotów umieszczonych na publicznej liście sankcyjnej prowadzonej przez państwo.

Na listę można trafić m.in. z powodu:

• wspierania państwa objętego sankcjami UE,
• poważnych naruszeń praw człowieka,
• finansowania lub inicjowania działań dezinformacyjnych stanowiących istotne zagrożenie dla bezpieczeństwa Polski.

W przypadku tego ostatniego powodu przepisy wymagają wykazania rzeczywistego i poważnego zagrożenia dla interesów, granic, bezpieczeństwa lub wyborów w Polsce.

W ustawie znalazły się też wyłączenia dla standardowej działalności dziennikarskiej, wypowiedzi politycznej i publikowania treści, o ile nie stanowią one świadomej kampanii objętej zakresem nowych regulacji.

Jak ma działać blokada krypto

Nowe przepisy traktują aktywa krypto jako środki finansowe, które mogą zostać zamrożone. W praktyce oznacza to zakaz ich przemieszczania, transferu, używania lub jakiejkolwiek zmiany, która pozwalałaby właścicielowi odnieść korzyść z tych środków.

Do wykonania blokady mają być zobowiązane przede wszystkim podmioty, które realnie mogą wstrzymać przepływ środków, czyli:

• banki,
• giełdy kryptowalut,
• powiernicy i inni obowiązani uczestnicy rynku finansowego.

Przepisy przewidują sankcje administracyjne za brak wykonania obowiązku zamrożenia lub udostępnienia aktywów osobie z listy.

Jednocześnie ustawa nie opisuje sposobu przejęcia kluczy do portfeli przechowywanych samodzielnie. To sugeruje, że egzekwowanie blokady będzie w największym stopniu opierać się na pośrednikach — giełdach, custodians i innych instytucjach, które są w stanie technicznie zatrzymać transfer.

Nowe cele w walce z przestępczością finansową

Równolegle w Rio de Janeiro odbyła się 24. Reunião Plenária ENCCLA, czyli coroczne spotkanie poświęcone walce z korupcją i praniem pieniędzy. Koordynuje je brazylijskie Ministerstwo Sprawiedliwości i Bezpieczeństwa Publicznego, a w tym roku uczestniczyło w nim około 90 instytucji z różnych szczebli administracji.

Na forum przyjęto 10 działań opracowanych w 2026 roku i jednocześnie zarysowano cele na 2027 rok. Wśród priorytetów znalazły się m.in. działania dotyczące:

• kryptowalut i innych aktywów cyfrowych,
• oszustw bankowych online,
• nielegalnych platform bukmacherskich,
• prania pieniędzy,
• wykrywania prawdziwych właścicieli spółek wykorzystywanych do ukrywania majątku.

Władze wskazały także obszary szczególnie narażone na infiltrację przez grupy przestępcze, takie jak paliwa, górnictwo, nieruchomości, dzieła sztuki i antyki.

Dlaczego kryptowaluty trafiają na listę priorytetów

Włączenie krypto do planów na 2027 rok pokazuje, że aktywa cyfrowe są dziś traktowane nie tylko jako element rynku finansowego, ale też jako potencjalne narzędzie do ukrywania kapitału, transferu środków i utrudniania śledzenia pieniędzy.

Nie oznacza to automatycznie uznania kryptowalut za problem sam w sobie. Chodzi raczej o dostosowanie narzędzi państwa do realiów, w których przestępcy korzystają z nowych technologii, platform cyfrowych i transgranicznych struktur finansowych.

W tym sensie zarówno polska ustawa sankcyjna, jak i plany operacyjne związane z walką z przestępczością finansową idą w tym samym kierunku: większej kontroli nad przepływem aktywów, także tych cyfrowych.

Co dalej

W Polsce kluczowe będzie teraz stanowisko Senatu i późniejsza decyzja prezydenta. Jeśli ustawa wejdzie w życie w obecnym kształcie, państwo zyska możliwość szybkiego zamrażania aktywów jeszcze przed pełną kontrolą sądową.

Z kolei w Brazylii wyznaczone na 2027 rok cele pokażą, jak w praktyce będą rozwijane narzędzia do śledzenia przepływów finansowych w epoce cyfrowych pieniędzy.

Jedno jest pewne: kryptowaluty coraz częściej trafiają do centrum debaty o bezpieczeństwie finansowym, sankcjach i walce z przestępczością gospodarczą.